Wonen & aanpassen
Woning aanpassen voor langer thuis wonen
Ruim 93% van alle 65-plussers in Nederland woont zelfstandig thuis (CBS 2024). De meeste woningen zijn echter gebouwd zonder rekening te houden met beperkte mobiliteit. Met de juiste aanpassingen. Van een eenvoudige beugel tot een volledig drempelvrije badkamer. Kunt u veilig en comfortabel in uw eigen huis blijven wonen.
Begin altijd met de badkamer: die is het gevaarlijkst
Niet elke aanpassing is even urgent. Een handig uitgangspunt is de driedeling klein-middel-groot. Kleine aanpassingen (onder €200) kunt u direct zelf uitvoeren. Middelgrote aanpassingen (€200–€2.000) vereisen een vakman maar geen grote verbouwing. Grote aanpassingen (boven €2.000) zijn ingrijpender en komen eerder in aanmerking voor WMO-vergoeding.
Begin altijd met de gevaarlijkste plek: de badkamer. Meer dan een derde van alle valincidenten bij senioren vindt plaats in of bij de badkamer (VeiligheidNL 2023). Een antislipmat (€20) en twee wandbeugels (€60-€100) zijn de meest kosteneffectieve eerste stap.
Van een wandbeugel van €60 tot een drempelvrije inloopdouche
De badkamer vraagt om de meeste aandacht. De combinatie van natte vloeren, hoge drempels en weinig steunpunten maakt het een risicovolle ruimte. De aanpassingen zijn er in alle prijsklassen.
Antislip en beugels: €30 tot €150
Antislipstrips op de vloer voor de douche en een antislipmat in de douchebak zijn de goedkoopste verbetering. Wandbeugels naast het toilet (70 tot 75 cm hoogte) en in de douchehoek bieden steun op de meest kritieke momenten.
Douchezitje of douchestoel: €80 tot €200
Een opklapbaar douchezitje aan de wand bespaart ruimte en biedt steun bij het douchen. Zorg voor montage in een draagkrachtige muur. Een vrijstaande douchestoel is flexibeler en vereist geen montage.
Drempelvrije inloopdouche: €2.500 tot €6.000
De meest ingrijpende maar ook meest definitieve oplossing. De badkuip wordt vervangen door een volledig drempelvrije douche. Deze aanpassing kan via de WMO worden vergoed als u een medische indicatie heeft.
Drempels van meer dan 2 cm zijn een struikelgevaar
Een standaard woning heeft tientallen kleine drempels en obstakels die voor iemand met een rollator of rolstoel grote problemen opleveren. Voor een handrolstoel is een vrije doorgangsbreedte van minimaal 85 cm nodig. Voor een rollator volstaat 80 cm. Standaard binnendeuren zijn 73 tot 78 cm breed, dus te smal voor een rolstoel.
Drempels van meer dan 2 cm zijn een struikelgevaar voor iedereen die moeite heeft met het optillen van de voeten. Een drempelhulp van rubber of aluminium (€20 tot €60) kunt u zelf plaatsen. Voor de voordeur zijn aluminium oprijstukken verkrijgbaar tot 5 cm hoogte.
Buitenshuis is een egaal verhard pad van de straat naar de voordeur een zinvolle investering voor scootmobiel of rollator. Kosten: €500 tot €1.500 afhankelijk van lengte en materiaal.
Een tweede trapleuning is de meest effectieve en goedkoopste verbetering
De trap is na de badkamer de gevaarlijkste plek in huis. Een tweede trapleuning aan de andere kant van de trap (als die er niet al is) kost €150–€400 inclusief montage en is een van de meest effectieve veiligheidsverbeteringen. Zorg dat de leuning aan beide kanten doorloopt tot onder aan de trap.
Als de trap structureel te zwaar is, biedt een traplift uitkomst. Een traplift voor een rechte trap kost €2.500 tot €4.000. Voor een gebogen trap rekent u op €5.000 tot €12.000. Een traplift kan via de WMO worden vergoed. De gemeente verstrekt hem dan in bruikleen en haalt hem terug bij verhuizing of overlijden.
Een alternatief voor een traplift is de slaapkamer naar de begane grond verplaatsen. Dit vereist een toilet op de begane grond (anders is het geen volwaardige slaapplaats) maar kan een ingrijpende en dure trapliftinstallatie voorkomen.
Slechte verlichting veroorzaakt vallen: een nachtlampje kost €10
Slechte verlichting is een van de meest onderschatte oorzaken van valincidenten. Naarmate we ouder worden, heeft het oog meer licht nodig om goed te kunnen zien: een 60-jarige heeft twee tot drie keer zoveel licht nodig als een 20-jarige. Zorg voor heldere, schaduwloze verlichting op de trap, in de gang en de badkamer.
Bewegingssensoren in de gang en op de trap zijn een praktische oplossing voor 's nachts: geen gezocht naar lichtschakelaars in het donker. LED-nachtlampjes in stopcontacten (€10 tot €20 per stuk) zijn een goedkope en effectieve aanvulling.
Grote aanpassingen vergoedt de gemeente, kleine pakt u zelf aan
Grotere woonaanpassingen zoals een inloopdouche, traplift, drempelvrije toegang of een slaapkamer op de begane grond kunnen via de WMO worden vergoed. U betaalt daarna het vaste abonnementstarief van €21,10 per maand (CAK 2025), ongeacht uw inkomen en ongeacht hoeveel voorzieningen u ontvangt.
Een ergotherapeut kan een woningadvies opstellen dat uw WMO-aanvraag ondersteunt. Veel gemeenten werken samen met gecertificeerde ergotherapeuten die de woning beoordelen en een aanpassingsplan maken. Vraag bij uw gemeente of dit gratis of gesubsidieerd wordt aangeboden.
Veelgestelde vragen over woonaanpassingen
Welke woonaanpassingen worden vergoed via de WMO?
Grotere woonaanpassingen zoals een inloopdouche, traplift, drempelvrije toegang en een slaapkamer op de begane grond komen in aanmerking voor WMO-vergoeding. Kleine aanpassingen (beugels, antislipmatten) worden zelden vergoed. U betaalt het WMO-abonnementstarief van €21,10 per maand (CAK 2025), ongeacht het aantal voorzieningen.
Hoe breed moet een deur zijn voor een rolstoel of rollator?
Voor een handrolstoel is een vrije doorgangsbreedte van minimaal 85 cm nodig. Voor een rollator volstaat 80 cm. Standaard binnendeuren zijn 73 tot 78 cm breed, dus in veel woningen moeten deuren worden vervangen.
Wat kost een inloopdouche laten plaatsen?
Een eenvoudige inloopdouche kost €800 tot €2.000 inclusief montage. Een volledig betegelde, drempelvrije inloopdouche met zitje en beugels kost €2.500 tot €6.000 afhankelijk van de omvang van de verbouwing.
Hoe vraag ik een WMO-indicatie aan voor een woonaanpassing?
Neem contact op met het WMO-loket van uw gemeente. Na een keukentafelgesprek beoordeelt de gemeente of de aanpassing noodzakelijk is. Een ergotherapeut die een woningadvies opstelt versterkt uw aanvraag aanzienlijk.
Kan ik woonaanpassingen aftrekken van de belasting?
Woonaanpassingen zijn in de meeste gevallen niet aftrekbaar. Wel kunt u onvergoede zorgkosten en hulpmiddelen onder bepaalde voorwaarden aftrekken. Raadpleeg de Belastingdienst of een belastingadviseur voor uw specifieke situatie.
WMO eigen bijdrage 2025
€21,10/maand
Vast bedrag via CAK, niet inkomensafhankelijk
Vergoeding via de WMO
Veel woonaanpassingen worden (deels) vergoed. Vraag een WMO-indicatie aan bij uw gemeente.